สำรวจปลาน้ำจืดของไทย-การกลับมาของ ปลาปล้องอ้อย(Pangio myersi)ในเขตระยอง

“เฮ้ยต้น แถวบ้านเขามาบอกว่าในลำธาร น้ำขาดเป็นห้วงๆแล้วนะ เห็นว่าชาวบ้านไปวิดน้ำจับปลา เจอปลาปล้องอ้อยหลายตัวเลยนะเว้ย จะไปดูอีกรึเปล่า”
เสียงเพื่อนผมโทรมาบอกข่าว การปรากฎตัวของปลาปล้องอ้อยในเขตระยองครั้งแรกในช่วงเดือนเมษาของปี ซึ่งผมได้ไปเก็บภาพมาฝากครับ

เมื่อไปถึงที่หมาย ก็พบว่า น้ำในลำธาร กำลังแห้งลงอย่างเห็นได้ชัด น้ำขาดเป็นห้วง จนเป็นแอ่งอย่างที่เห็นครับ

ประมาณ 2ปีที่แล้ว ผมเคยมาสำรวจปลาที่หมายนี้หลายครั้ง แต่พบปลาปล้องอ้อยเพียงไม่กี่ตัวเท่านั้น แถมต้องมาฟังข้อมูลเศร้าๆ จากลุงที่หาปลาแถวนั้นว่า เมื่อก่อนนี้ มีปลาปล้องอ้อยเยอะจนขนาดช้อนไปที่ใต้รากของต้นไผ่ที่อยู่ใต้น้ำ เพียงครั้งเดียวก็มีปลาชนิดนี้อยู่ในสวิง ทำรายได้ให้กับลุงมากทีเดียว ตอนนี้คงไม่เหลือแล้ว เพราะมีชาวบ้านบางคน ใช้สารเคมีจากการเกษตรมากจนเกินไป ทำให้มีผลกับเหล่าปลาในลำธารบริเวณนี้ รวมถึงปลาปล้องอ้อยด้วย

ถามใครแถวนั้นก็บอกว่า แต่ก่อน มีบ้านที่รับซื้อเจ้าปลาปล้องอ้อยในราคาตัวละ2-3บาท เพื่อส่งขายในตลาดปลาสวยงาม แต่หลังจากที่ ปัญหาเกิดขึ้น ปลาหลายชนิดก็ลดน้อยลง อาชีพจับปลาเหล่านี้จึงหมดไป

ครั้งแรกที่ไปเห็นสภาพแหล่งน้ำ ผมยังไม่แน่ใจว่าจะมีปลาชนิดนี้อาศัยอยู่
ครั้งนี้ ด้วยความรีบ ผมลืมเอาสวิงมาจนได้ แต่ไหนๆก็มาแล้ว เลยลองเอามือนี่แหละครับ ลองรวบกองใบไม้รกๆ ขอบๆแอ่งน้ำกัน เพียงไม่กี่ครั้งเองครับ ได้เฮเลย

แหวกๆ ใบไม้ดู เห็นอะไรเลื้อยๆ ดิ้นๆ หว่า?

หางโพล่มาแล้ว เย้ๆๆ เจอจนได้

ไม่ต้องทำอะไรมากครับ โกยๆ ใบไม้ขึ้นมาก็เจอเลย (แต่ต้องยอมเละโคลนนิดนึงครับ)

นี่ไงครับ ปลาปล้องอ้อย Pangio myersi ในธรรมชาติ (หัวมุดโคลนมอมแมมเลยครับตัวนี้)

ลองหาไปเรื่อยๆ ตรงแค่แอ่งเดียวนั่นแหละครับ

เอ้า รวบๆ โกยใบไม้ขึ้นมา!

เจออีกแล้วดิ้นใหญ่ ดิ้นใหญ่..

นี่ก็อีกตัว

จากที่ลองนับจำนวนดู รวมตัวที่เลื้อยลงน้ำไปด้วย ก็น่าจะมีประมาณเกือบ 50ตัวเลยทีเดียวครับ เยอะมากสำหรับผม กับการมาค้นหาเพียงแอ่งเดียวในครั้งนี้

เข้าใจว่าน่าจะเป็นช่วงของการผสมพันธุ์ บางตัวยังมีไข่อยู่ในท้อง และบางครั้งรวบกองใบไม้ขึ้นมาเบาๆ ก็มีปลาปล้องอ้อยยั้วเยี้ยกว่า10ตัว ถ้าคนที่กลัวของเลื้อยๆ มาเห็นคงกรี๊ดสลบ เหอ เหอ

แต่กลุ่มรุ่นหลังอย่างพวกผม ก็ดีใจไม่น้อยเลยละครับ ที่มาพบปลา ที่มืออาชีพจับปลาแถวนี้ต่างบอกว่า ไม่เหลือแล้วมั้งไอ้หนูเอ๊ยยย……..
ขอบคุณน้ำใจจากทุกคน ที่มีส่วนร่วมพาไปสำรวจและทักทายเจ้าปลาที่เห็นบ่อยในตลาดขายปลา แต่ไม่บ่อยนักที่ได้มาเห็นในธรรมชาติแบบนี้…….